{"id":1270803,"magazine_id":118309,"template_id":30,"title":"Prikkels voor technologische innovatie in de inkoop van (thuis)zorg","alias":"prikkels-voor-technologische-innovatie-in-de-inkoop-van-thuiszorg","page_no":9,"meta_keywords":null,"meta_description":null,"share_url":null,"options":{"has_disabled_header":false,"exclude_from_navigationbar":false,"share_url":null},"header":null,"content":{"background":{"filename":"ral7035_licht_grijs.34fcc669843c.jpg","uri":"\/images\/ral7035_licht_grijs.34fcc669843c.jpg","alt":null,"filemime":"image\/jpeg","filesize":49972,"width":1772,"height":1772},"nav_type":"bars","rows":[{"row_type":1,"text_image":[{"title":null,"subtitle":"Prikkels voor technologische innovatie in de inkoop van (thuis)zorg","description":"

Niels Uenk<\/em><\/p>


<\/p>

Bij de decentralisatie van zorgtaken naar gemeenten was \u2018transformatie\u2019 het hogere doel. Door zorg op een andere manier in te richten is de hoop dat kwaliteit en beschikbaarheid van zorg overeind blijven, tegen lagere kosten. Deze doelstellingen van de decentralisaties doen al snel denken aan innovatie. En hoewel innovatie zich ook kan uiten in betere processen en betere samenwerking tussen betrokken partijen, popt toch vaak het beeld op van zorgrobots, beeldbellen en andere nieuwe technologische zorgtoepassingen. Opdrachtgevers (zoals gemeenten) vragen zich af hoe zij via de zorginkoop het toepassen van technologische innovaties door hun aanbieders kunnen stimuleren of afdwingen. In dit artikel zet ik denkrichtingen uiteen voor het inbedden van technologische innovaties in de zorg-inkoopstrategie. Bij zorginkoop wordt in dit artikel primair uitgegaan van zorgdiensten in het sociaal domein, waarbij de inkoper (de gemeente) aanbestedingsplichtig is. De denkrichtingen kunnen echter ook relevant zijn voor zorg in aanpalende wetten als Wlz en Zvw (bijv. wijkverpleging).<\/p>

 <\/p>

Gemiddelde leestijd: 8 minuten<\/em><\/p>","image":{"settings":{"position":"center left"},"filename":"nudge1.0cd3040991bc.jpg","uri":"\/images\/nudge1.0cd3040991bc.jpg","alt":null,"filemime":"image\/jpeg","filesize":30400,"width":640,"height":425},"content_position":"0","style":{"background_title":["background: rgb(191,42,42);","background: rgba(191,42,42,1);"],"title":["color: rgb(255,255,255);","color: rgba(255,255,255,1);","font-size: 15px;"],"subtitle":["color: rgb(65,127,171);","color: rgba(65,127,171,1);","font-size: 30px;","font-family: 'Times New Roman', Times; font-weight: normal;"]}}]},{"row_type":4,"text":[{"title":null,"description":"

Vierdeling<\/strong><\/p>

Het vraagstuk van het inbedden van technologische innovaties bij levering van zorg in de zorginkoop is breed. Gaat het bijvoorbeeld om technologie ter ondersteuning van zorg, of om toepassingen die een zorgbehoefte helpen te voorkomen? In dit artikel ga ik in op technologische toepassingen ter ondersteuning van de uitvoering van zorg en dus niet bijvoorbeeld het gebruik van applicaties op smartphones, waarvan een preventieve werking uitgaat. Om concreter in te gaan op mogelijkheden om via inkoop deze technologie ruimte te geven \u2013 of juist concreet aan te schaffen is een nadere indeling nodig. Hiervoor zijn twee vragen aan de orde:<\/p>

  1. Gaat het om het inkopen van technologie n\u00e1\u00e1st de reguliere zorginkoop of om het inbedden van technologie binnen de reguliere zorginkoop?<\/li>
  2. Wordt er een bestaande bekende technologische toepassing ingekocht, of gaat het om het stimuleren dan wel faciliteren van de ontwikkeling en toepassing van nog niet bestaande technologie?<\/li><\/ol>

    Door beide vragen te combineren ontstaan vier mogelijkheden, weergegeven in onderstaande matrix. Er zijn inkooptechnieken die specifiek op deze categorie\u00ebn van toepassing zijn. Voor de kwadranten in \u2018bekende technologie\/ toepassing\u2019 zijn voorbeelden te geven: deze staan in de matrix.<\/p>


    <\/p>

    <\/div><\/th>
    		Inkopen n\u00e1\u00e1st <\/strong>
    reguliere zorginkoop<\/strong>
    <\/th>    		Inkopen ingebed
    in de reguliere zorginkoop
    <\/th><\/tr><\/thead>
    Bekende technologie\/ toepassing
    <\/td>
    Categorie 1.<\/div>
    Zorgrobot<\/em><\/div>
    Tovertafel<\/em><\/div>

    <\/div>

    <\/div><\/td>
    Categorie 2.<\/div>
    Beeldbellen<\/em><\/div>
    Valsensor<\/em><\/div>

    <\/div>

    <\/div><\/td><\/tr>
    Nieuwe technologie\/ toepassing
    <\/td>
    Categorie 3.<\/div>
    X<\/em><\/div><\/td>
    Categorie 4.<\/div>
    X<\/em><\/div><\/td><\/tr><\/tbody><\/table>


    <\/p>

    Nb. Zorgrobots zijn een voorbeeld van een bekende toepassing van technologie. \u2018Zora\u2019 is bijvoorbeeld een zorgrobot: een \u2018humano\u00efde\u2019 zorgrobot die kan praten en bewegen, en zodoende revalidatie van pati\u00ebnten ondersteunt, en bijvoorbeeld ook eenzaamheid kan tegengaan. Een ander voorbeeld van een bekende toepassing van technologie is de tovertafel, die werkt met interactieve lichtprojecties en die ouderen met dementie verbindt met hun omgeving en stimuleert om te bewegen. Per categorie werk ik hieronder de inkoopinstrumenten en-mogelijkheden verder uit.<\/p>


    <\/p>

    Categorie 1: bekende technologische toepassingen inkopen n\u00e1\u00e1st de reguliere zorginkoop<\/strong><\/p>

    Eigenlijk is hier in wezen geen sprake van zorginkoop, maar \u2013 als het om technologie gaat \u2013 eerder van I(C)T-inkoop. De technologische toepassing is standaard (\u2018off the shelf<\/em>\u2019) en kan in een aparte aanbesteding gericht uitgevraagd worden, met technische specificaties.<\/p>


    <\/p>

    Categorie 2: bekende technologische toepassen inbedden in de reguliere zorginkoop<\/strong><\/p>

    In deze categorie gaat het om toepassingen die onderdeel uitmaken van de dienstverlening van zorgaanbieders: denk aan de mogelijkheid om met cli\u00ebnten te beeldbellen (zodat een hulpverlener op dat moment niet bij de cli\u00ebnt langs hoeft te gaan), een valsensor die bij het vallen van een cli\u00ebnt automatisch een alarm oproept bij de zorgaanbieder. Het apart inkopen van deze toepassingen ligt niet voor de hand, omdat het gebruik inherent verbonden is aan de zorgdiensten \u00e9n zorgaanbieder die de zorg levert.<\/p>

    Voor dergelijke toepassingen heeft de inkoper meerdere instrumenten, elk in meer of mindere mate dwingend richting zorgaanbieders. Zo kan de inkoper de betreffende technologie:<\/p>


    <\/p>